وقتي که نوزاد در هفته 37 هفته به بعد متولد شود در اصطلاح گفته مي شود نوزاد رسيده است . اما اگر نوزاد قبل از 37 هفته کامل به دنيا بيايد زايمان زودرس انجام شده ، يعني 36 هفته و 7 روز ، در واقع 37 هفته کامل اگر نباشد زايمان زودرس خواهد بود .
زايمان زودرس مي تواند در سنين مختلف رخ دهد . اصطلاح ديگري هست به صورت وزن پايين هنگام تولد .
وزن پايين تولد يعني وزن زير 2500 گرم چون به طور عادي وزن طبيعي نوزاد در هنگام تولد بايد بين 2500 تا 3500 گرم باشد .
اگر وزن نوزاد زير 2500 گرم باشد گفته مي شود وزن کم موقع تولد و اگر زير 1500 گرم باشد وزن بسيار پايين تولد و اگر زير 1000 گرم باشد بسيار بسيار پايين حين تولد .
عوارض زايمان زودرس :
زماني که نوزاد قبل از 37 هفته به دنيا بيايد زايمان زودرس اتفاق مي افتد که عوارض در نوزاد خيلي بيشتر مي شود و عوارض مي تواند متوجه سلامتي نوزاد شود و نوزاد را مشکل دار کند . درست است که قبلاً گفته مي شد عوارض نوزاد قبل از هفته 34 هفته ، خيلي بيشتر است اما در حال حاضر به اين نتيجه رسيدند که حتي نوزادي که رسيده است و بعد از 37 هفته به دنيا آمده اما قبل از 39 هفته کامل به دنيا مي آيد هم يک سري عوارض دارد . يعني مد نظر پزشک اين است که 40 هفته کامل نوزاد در رحم مادر بماند .
اکثر زايمان ها در هفته 39 و 40 اتفاق مي افتد اما در زايمان هايي که قبل از 39 هفته اتفاق مي افتد هم خيلي درصد ناچيز ، عوارض زايماني را به همراه خواهد داشت .
به طور کلي براي زنده ماندن نوزاد عوارض مختلفي گفته شده است .
در اين تعاريف گفته شده :
1- آستانه قابل حياتي وجود دارد که طبق نقطه نظرات مامايي از آن سن به بعد ، شايد بتوان نوزاد را نگه داشت که آن سن بيشتر از 25 هفته يا وزن نوزاد بيشتر از 750 گرم است در اين صورت در واقع اين نوزاد قابليت حيات دارد و ممکن است انتقال به مرکز نگهداري ( NICU ) ان . آي . سي . يو در بيمارستان ها که مربوط به ( ICU ) آي . سي . يو و مرکز مراقبت هاي ويژه اي که نوزادان نارس است بتواند چنين نوزادي را نگه دارد که البته عوارض چنين نوزادي براي بعد از تولد هم بسيار زياد خواهد بود .
علل عوارض زايمان زودرس :
1- زايماني که خود به خود بدون توجيه روند زايمان شروع شده ، يعني کيسه آب سالم است ولي دردهاي زايماني بدون توجيه شروع شده است .
2- پارگي کيسه آب بدون علت مشخص ، ناگهاني مادر دچار پارگي زودرس کيسه آب شده و متعاقب آن است که زايمان انجام شود .
3- يک علل مادري براي زايمان زودرس وجود دارد يعني اينکه تهديد حيات مادر به دلايل مختلف مجبور به زايمان شود که باعث ختم بارداري مي شود و يا علل جنيني وجود دارد که باز هم گفته مي شود صلاح در اين است که ختم بارداري انجام شود .
4- دوقلويي ها : يعني بارداري هايي که بيش از يک جنين داخل رحم هستند مي تواند علت اصلي براي زايمان زودرس باشد . يعني نوزاد هايي که دو قلو هستند اکثراً دچار زايمان زودرس مي شوند .
از مسائلي که باعث مي شود اين 4 علل در زايمان زودرس گنجانده شوند يکي از آن استرس هاي مادري يا جنيني است .
استرس هاي مادري مي تواند استرس روحي مادر باشد يعني تمام شرايط را از نظر هورمون ها در بدن مادر مهيا مي کند که زايمان زودرس ناشي از استرس ايجاد شود يا اينکه به نوعي بچه دچار مشکل است که به خاطر آن باز هم پيامد هاي هورموني که ايجاد مي شود باعث زايمان زودرس مي شود .
علت بعدي عفونت ها هستند ، نقش عفونت ها به عنوان علت اوليه در زايمان هاي زودرسي که پرده کيسه آب سالم است مطرح مي شود .
ديده شده که ميکروب هايي که داخل کيسه آب و مايع دور جنين هستند مي توانند روندي را ايجاد کنند که موجب زايمان زودرس شود که مي تواند عفونت سيستميک مادر باشد و يا عفونت کل بدن باشد و يا مي تواند عفونت هايي باشد که از طريق واژن و دهانه رحم به ناحيه رحم و جنين سعود کرده باشد و از اين طريق عفونت باعث زايمان زودرس مي شود ( که همين عفونت سعودي ( سعودي يعني از راه واژن و دهانه رحم به بالا مي رود ) شايع ترين علت عفونت هايي هستند .
ميکروب هايي که نقش دارند عمدتاً ميکروب هايي هستند که از طريق عفونت هاي واژينال انتقال پيدا مي کنند و اين عفونت ها باعث زايمان زودرس مي شود .